تهران پردیس

زیبایی و پاکیزه پوشیدن در نگاه پیامبر(ص) پسندیده است، اما ‏همین آراستگی ظاهری امکان دارد فریبنده و مایه گمراهی شود، بنابراین رعایت ‏اعتدال و استفاده مناسب از پوشش توصیه‌ پیامبر ‏اکرم(ص) و قرآن کریم است.
ممکن است پوشش برخی اوقات ‏و شرایط در نفس انسان باعث غرور، پیدایش آسیب های ‏اخلاقی و انحراف باطنی شود، از این منظر توصیه ‏شده است هنگام دوختن و پوشیدن لباس نو به یاد خدا باشید و ‏آداب خاصی انجام شود. پیامبر اکرم (ص) علاوه بر توصیه به پوشش مناسب، ‏آسیب‌هایی را برای بازداشتن از افتادن در دام آفت های اخلاقی به دلیل پوشش های نامناسب وانحراف گرا معرفی فرمودند.
این شیوه ‏حضرت برای پیشگیری از ابتلا به بیماری های روحی است که امکان دارد انسان با گرفتاری به غرور و تکبر از یاد خدا که غایت حرکت ‏انسان و مقصد نهایی اوست بازماند. پوشش ساده از ویژگی خاص ‏پیامبر(ص) بود به نحوی که گفته شده در خوراک و پوشاک از غلام‏ها و ‏کنیزهاى خود برترى نمى‏جست.‏ شماری از این آفت ها بیان می‌شود:‏

فخر فروشی
پیامبر اکرم (ص) با ضوابط الهی خود آداب و رسوم جاهلی را از جامعه ‏اسلامی برچیدند و عادتی که میان اعراب جاهلی و ثروتمندان مکه رسم بود؛ یعنی پوشیدن لباس‌های ‏بلند، زمین کشیدن آن و گاهی یدک کشیدن چند نفر برای حمل بلندی ‏دامن لباس منسوخ کردند. پیامبر (ص) با مذموم دانستن این رسوم آن را مانع ‏رسیدن به خداوند معرفی کردند و فرمودند: کسی که لباس را رها می‌کند و به زمین می‌کشد از ‏نظر خداوند در قیامت محروم است.

کبر و غرور
مباهات به دیگران با پوشش خاص از بزرگترین آفات نفس انسانی ‏است. از دیدگاه قرآن ‏و روایات، غرور و کبر رفتاری بسیار ناپسند شمرده ‏شده که مایه گمراهی ابلیس شد.‏ لذا پیامبر اکرم (ص) تظاهر به کبر به وسیله ‏لباس را مذمت و از از آن نهی کرده و فرموده است: هر کس لباس بپوشد و به آن ‏مباهات کند، مادامی که این لباس بر تن اوست خداوند به او نظر و توجه ‏نخواهد کرد.‏ ‏ ‏

پوشیدن به سبک  بیگانگان
توجه به پوشش برای ملت‌ها و دولت‌ها ضروری است و باید ‏نظارت هم زمان با ارائه طرح‌های مناسب و سازگار با فرهنگ جامعه به ‏مراکز تولیدی انجام شود تا آنها به تهیه مدل‌های لباس بر مبنای فرهنگ اسلام ملزم شوند؛ زیرا دولت‌های استعماری با تبلیغ وعرضه انواع پوشاک‌های نامناسب در جوامع ‏اسلامی اغراضی را مانند محو فرهنگ اسلامی، ترویج ‏فرهنگ غرب و … را دنبال با این اقدامات علاوه بر نابودی فرهنگ‌های بومی، فرهنگ ‏ابتذال غربی و بی‌بند و باری را در جامعه هدف نهادینه می‌کنند.

آنها با طرح ‏مدل‌های مبتذل، با رنگ‌های مهیج و تحریک کننده که جذابیت ظاهری ‏دارد، در تحریک قوای شهوانی و روحی، تخدیر قوای عقلی را ‏هدف‌گیری می کنند تا شهوترانی و فحشا را در کشورهای جهان ‏سوم رواج دهند. فساد و شهوت نه تنها ارزش‌ها و معیارهای اخلاقی و ‏معنویت را از جوامع اسلامی برخواهد چید، بلکه فرهنگ بیگانه حاکم خواهد ‏شد. اکنون روند ابتذال فرهنگی ‏در کشورهای جهان سوم آغاز شده است و رکود اقتصادی از همه ابعاد این ‏کشورها را دربر خواهد گرفت، زیرا نیروی انسانی با کشیده شدن به ‏ابتذال از مسیر بازدهی عقلانی دور خواهد شد؛ به همین دلیل ائمه اطهار مسلمانان را از ‏پوشیدن لباس نامناسب با فرهنگ اسلامی نهی کرده‌اند.‏

به دلیل اینکه پوشیدن لباس ضروری است و از مسائل ‏فرهنگی به شمار می رود، پیامبر (ص) پوشیدن لباس بیگانگان و غیرمسلمانان ‏را به منزله قبول فرهنگ بیگانه و تحقیر فرهنگ اسلامی عنوان کردند و مسلمانان را از آن باز‏داشتند.
پیامبر اکرم(ص) از تشابه ‏به یهود و کفار در پوشش نهی می‌کردند و می‌فرمودند: خود را بیارایید و از ‏همسانی به یهود دوری کنید که پیامدهای سوء اجتماعی، خانوادگی و ‏ناهنجاری اخلاقی به دنبال دارد.‏
در دیگر سخن فرموده‌اند: امت (اسلام) پیوسته در خیر و ‏سعادت خواهد بود مادامی که لباس بیگانگان را نپوشند.‏ وقتی گرفتار ‏این معضل اجتماعی شدند، ذلت و خواری گریبانگیرشان خواهد شد.‏

پیامدهای ‏پوشیدن لباس بیگانگان
وابستگی پوشش و ‏از دست دادن هویت و استقلال فرهنگی و نیز ‏از دست دادن تولیدات و کارخانه‌های خود (سنتی و غیر سنتی) ازجمله پیامدهای ‏پوشیدن لباس تولیدی بیگانگان است. در ‏صورتی که مشتری لباس‌های دیگران باشیم و از پوشش و تولیدات ‏خارجی استفاده کنیم، کارخانه‌ها و مراکز تولیدی و نساجی داخلی تعطیل و ورشکسته می‌شوند.
لباس نماد استقلال فرهنگی و تمدنی، پوشیدن لباس بیگانه به ‏معنای پذیرفتن فرهنگ او و پشت پا زدن به فرهنگ خودی و وابستگی فرهنگی و تمدنی مصیبت بار است. از دست رفتن معیارها و ارزش‌های دینی در پوشش، ظاهر شدن در جامعه به ‏مانند بیگانگان، رخت بستن تدریجی فرهنگ دینی از ظواهر جوامع ‏اسلامی و غربزدگی پدیده‌های اجتماعی هستند که در دهه‌های اخیر به وجود آمدند و کشورهای جهان سوم گرفتار این معضل فرهنگی، جتماعی و اخلاقی ‏شدند.‏

لباس شهرت
انگشت نما شدن با پوشش از نگاه پیامبر(ص) مذموم است و امیرمؤمنان علی (ع) ‏می‌فرمایند: پیامبر اکرم (ص) مرا از پوشیدن لباس شهرت نهی کرد ‏و به درستی ‏شیطان لباس شهرت را می‌پسندد‏.
فلسفه مطلوب بودن لباس شهرت ‏برای شیطان چیست؟ شیطان دشمن قسم خورده انسان است و انسان ‏از جهاتی در تیررس فریب اوست؛ بالیدن به لباس و ظاهری که میان مردم ‏شهره شده، آغاز گرایش به خود پسندی وخودبرترپنداری و معروف شدن به لباس خاص است. با پیدایش این حالت در انسان، ‏شیطان دامهای خود را پهن می کند و در این مراتع زیبا میوه ‏دلخواه خود را می چیند. ‏
پوشش‌های ‏نامناسب رایج در جامعه از مصادیق لباس شهرت است. امروز برخی با نماد و لباس خاص ‏شهرت یافته و با هیبت خاصی که برای خود می گیرند، فریبنده شده اند. شلوارهایی که از زانو پاره هستند و متأسفانه میان دختران و پسران جوان شایع شد، مصداق لباس شهرت و البته در دختران حرام و گناه است، زیرا اعضای بدن دیده می شود، در معرض نامحرمان است و امکان دارد در معرض تعرض باشند.
لباس شهرت از نمادهای مهم فریب و راهیابی شیطان به دل انسان به شمار می آید، بهه مین دلیل در متون دینی به شدت با ‏نمادهای فریبنده، مبارزه و از آلوده شدن به آنها منع شده است.‏

پوشیدن لباس جنس مخالف
در پوشش تفاوت جنسی نیز باید مراعات شود. خانم‌ها دارای لباس ‏مخصوص هستند و مردان نیز لباس خاص خود را دارند. هر یک از این دو ‏جنس نباید لباس جنس مخالف را بپوشند. این عمل در نگرش اسلام و ‏دیدگاه نبوی بسیار مذموم است؛ چه اینکه لباس حریر (ابریشم) و زربفت مخصوص ‏بانوان است و پیامبر اکرم (ص) پوشیدن آن را برای مردان جایز ندانسته اند.‏

پیامبر اکرم (ص) به خاطر برخورد اساسی با انحرافات اخلاقی و برای پیشگیری ازابتلای امت اسلام به مفاسد اخلاقی، هنجارهایی همچون زن نمایی برای مردان یا مردنمایی برای زنان را نهی کرده اند. در علم جامعه شناسی چنین تغییری را ناهنجاری‌های رفتاری ‏می‌گویند و از نظر جامعه شناسان و اهل عرف (اجتماع) ناپسند و بر ‏هم زننده تعادل اخلاقی است.
در جامعه‌ای که تربیت و اخلاق برچیده شود، زمینه‌های ‏تخصص، تعهد، ایمان و وجدان کاری از بین می رود و جامعه در ‏مقابل انواع حملات و ترفندها شکننده و آسیب پذیر است.‏
با توجه به اهمیت موضوع لباس در جهان امروز و آمیختگی کامل آن با ‏فرهنگ‌ها، تولیدکنندگان و ناظران فرهنگی و اجتماعی مسئولیت سنگینی دارند تا ‏در برابر این اوضاع بحرانی توان خود را در ارائه روش‌های نوین و البته ‏الهام گرفته از دیدگاه و سیره پیامبر اکرم (ص) به بهترین وجه به نمایش بگذارند، ‏در رقابت‌های تنگاتنگ مدگرایی از عهده وظیفه سنگین حفظ هویت ‏و فرهنگ اسلامی برآیند و با توان خود در مقابل تهاجم فرهنگی بیگانگان ‏مقاومت کنند.‏

امام علی (ع) درباره پوشش زنان، مستور بودن او و حفظ حیا و ‏آبرو به فرزندش امام حسن(ع) می‌فرمایند: «و اکفف علیهن من ابصارهن ‏بحجابک ایاهن فان شده الحجاب ابقی علیهن…» برای دوری از معاشرت ‏زنان با بیگانه آنها را در حجاب کامل مستور دار که این عمل برای حفظ آنها بسیار پایدار است.
حجاب و پوشش برای زن در وهله نخست عفت و حیا را تأمین می ‏کند و تأمین سلامت جسمانی، روحی و روانی زن را مد نظر قرار داده ‏است؛ ازاین منظر در سیره و گفتار نبوی برای ابعاد تربیتی مطالب بسیار ‏مهمی مشاهده می شود؛ همچنین پوشش مناسب و باوقار برای مردان به طوری ‏که مایه حفظ حدود و اصول شرعی شود، از اساسی‌ترین مسائل اجتماعی و ‏فردی تربیت به شمار می رود.‏
از ویژگی‌های مهم لباس زنان و مردان این است که در کیفیت و شکل، ‏اندام را پوشش دهد،  پنهان کند و لطافت و ظرافت آن ‏را نمایان نسازد؛ در عین حال مایه زیبایی و زینت غیرمکشوف برای زن ‏و مرد باشد.‏
لباس زن در نگرش پیامبر (ص) باید پوشش دهنده تمام بدن باشد؛ چنانکه ‏در روایت های آمده، چادر بهترین پوشش برای زن است؛ علاوه بر آن ‏مقنعه، خمار و جلباب ازجمله پوشش‌های مختص زن به شمار می رود که باید از آنها استفاده کند.‏ ‏غیر از دست‌ها و ‏مقداری از صورت که در وضو شسته می‌شود و پاها، پوشش بقیه اجزای بدن ‏برای زنان واجب است.
روایتی که از امام صادق(ع) نقل شده طبق فرمایش ‏پیامبر(ص) که راوی و یکی از یاران آن حضرت سؤال کرد: «… برای ‏مرد نگاه کردن به چه قسمت از بدن زن جایز است در صورتی که محرم او ‏نباشد؟ حضرت فرمودند، چهره، دو دست و دو گام».‏ فقها درباره حد حجاب برای زنان ‏براین اصل تأکید می کنند.‏
ارتباط نزدیک و مستمر با زن نامحرم برای مردان آسیب زا ‏و حضور نداشتن زن در معرض انظار مردان نامحرم نوعی پوشش پیشگیرانه ‏است.‏ پوشش زن باید به گونه‌ای باشد که زینت‌های او را نیز مخفی کند، زیرا ‏زینت و آرایش زن در اندیشه اسلامی از حقوق شوهران شمرده و زن مجاز ‏نیست این حقوق را ضایع کند.
در برخی آیات قرآن کریم این حکم به روشنی ‏بیان شده است.‏ از این رو فلسفه تمایز لباس زن از مرد در احکام شرعی در قرآن و ‏سنت پیامبر(ص) و سیره معصومین به خوبی بیانگر این مطلب است که ‏لباس مرد نیز باید از لباس زن متمایز باشد.‏

پوشش نازک بدن نما و تنگ
در نگاه پیامبر (ص) پوشیدن لباس تنگ، نامناسب و نازک برای مرد و زن منع ‏شده که دارای حکمت‌های علمی است. طبق اظهار نظر پزشکان، پوشیدن کفش و لباس‌های تنگ برای ‏سلامتی بدن زیان بار است و معتقدند مویرگ های زیر پوست در حالت فشار بسته می شود، با قرار گرفتن در محیط بسته و تنگ خون کمتری به مویرگ‌ها ‏می‌رسد و سلول‌های پوستی دچار خفگی می‌شوند.
در هنگام پوشیدن لباس‌های تنگ کاملاً ملموس است که مویرگ‌ها ‏واسطه‌های اصلی سرخرگ‌ها و سیاه رگ‌ها هستند که خون به راحتی در آنها جریان پیدا نمی کند و در سطح پوست ‏انباشتگی خون احساس می‌شود. این پوشش در پا نیز به مشکلاتی ازجمله نارسایی ‏قلبی و خستگی سفر، ضعف بینایی و آسیب‌های عروقی و عوارض قلبی منجر خواهد شد.‏
پوشیدن لباس تنگ در زنان عوارض جسمی پرخطری مانند عفونت مثانه ‏و بروز کهیرهای پوستی دارد و سبب می‌شود عرق که باید از ‏بدن به راحتی دفع شود، به رگ‌های خونی برگردد و سبب عفونت ‏خون شود.
علم پزشکی اثبات کرده ایجاد سنگ‌های مثانه در بدن ‏از عوارض پوشش تنگ است. این نوع پوشش نیز در جامعه ما رواج ‏یافته و برخی مردم به تقلید از غربی ها از این لباس‌ها ‏می‌پوشند. غرب تولید کننده چنین پوشش‌هایی است و آن را ‏به بازار کشورهای جهان سوم و اسلامی عرضه می کند تا مردم را به این ‏فرهنگ بیگانه عادت ‌دهد.‏

پوشیدن این نوع لباس‌ها از سوی پیامبر واهل بیتش به «لباس ذلت» تعبیر ‏شده است؛ چه اینکه امام حسین(ع) در آخرین لحظات حیات خود فرمودند: جامه‌ای ‏برای من بیاورید که بی‌ارزش باشد و کسی در آن رغبت و آن را غارت ‏نکند تا من از زیر لباس‌هایم بپوشم و بدنم برهنه نماند. جامه تنگ و ‏کوچکی به خدمتش آوردند، فرمودند این جامه را نمی‌خواهم زیرا لباس اهل ‏ذلت است. جامه کهنه ای را گرفتند، آن را پاره کردند و از زیر ‏لباس‌هایشان پوشیدند.‏
تنگی لباس از آستین و سینه سبب کندی ‏جریان خون در بدن و قلب است، وقتی جریان خون با کندی مواجه شد و کم خونی در مغز ‏سبب خشکیده شدن رگ‌های مغز شد، عارضه آن از کار افتادن مغز و ابتلا ‏به بیماری‌های عصبی است که متخصصان و پزشکان این نکته را تأیید ‏کرده‌اند.‏
پیامبر (ص) در وصایای خاصی به امیرالمؤمنین علی (ع) مردانی را که به ‏همسران خود اجازه می دهند لباس های نازک بپوشند، اهل دوزخ خواندند.‏‏ پوشیدن لباس های بدن نما، محرک و نازک به دلیل زمینه سازی ‏گناهان کوچکی که به گناهان بزرگ و انحرافات اخلاقی ‏و خانودگی منجر می شود، از منظر دین اسلام نهی و مذموم شمارده شده است.